# Het systeem beloont niet meten

> Twee organisaties vragen geld aan bij dezelfde financier. De ene meet niets en vertelt goed. De andere meet, en ziet wat tegenvalt. Wie krijgt het geld?

Source: https://narrate.works/tools-en-inzichten/het-systeem-beloont-niet-meten
Language: Nederlands (English: https://narrate.works/resources-and-insights/system-rewards-not-measuring)
Publisher: Narrate (Narrate B.V.), https://narrate.works

[Terug naar tools en inzichten](https://narrate.works/tools-en-inzichten)

Opinie

2 min leestijd21 oktober 2026

Twee organisaties vragen geld aan bij dezelfde financier. De ene meet niets en vertelt goed. De andere meet, en ziet wat tegenvalt. Wie krijgt het geld?

Voor goede doelen en stichtingen, sociale ondernemingen en 2 meerVerbeteringVerantwoordingSturingHoort bij

Voor

[Goede doelen en stichtingen](https://narrate.works/met/goede-doelen-en-stichtingen), [Sociale ondernemingen](https://narrate.works/met/sociale-ondernemingen), [Vermogensfondsen](https://narrate.works/met/vermogensfondsen), [Familiebedrijven](https://narrate.works/met/familiebedrijven)

Perspectief

[Verbetering](https://narrate.works/impactmanagement#improve), [Verantwoording](https://narrate.works/impactmanagement#account), [Sturing](https://narrate.works/impactmanagement#steer)

Fase

[Strategie & scope](https://narrate.works/tools-en-inzichten?phase=strategyScope), [Discussie, besluit & adoptie](https://narrate.works/tools-en-inzichten?phase=decisionAdoption)

Trefwoorden

[Impactrapportage](https://narrate.works/trefwoorden#impactrapportage), [Evaluatie](https://narrate.works/trefwoorden#evaluatie)

Stel je twee organisaties voor die jongeren aan werk helpen. Ze vragen allebei verlenging aan bij dezelfde financier.

De eerste stuurt een verslag vol foto’s. Veertig workshops, honderd deelnemers, en een jongere die nu een vaste baan heeft. Het leest prettig. Over de andere negenennegentig staat er niets in.

De tweede organisatie heeft wel gemeten. Ze schrijft dat de helft van de jongeren na drie weken afhaakte. Ze zocht uit waarom. De workshops waren overdag, en juist dan hadden de jongeren vaak een bijbaan. Het programma is nu aangepast. Of dat werkt, weet ze over een jaar.

Een commissie leest twintig aanvragen in één middag. Welk verslag overtuigt dan? We zien het vaak gaan zoals je zou verwachten. Het geld gaat naar het verhaal dat rond is, en niet naar de organisatie die het meest leerde.

Niemand doet hier iets fout. De eerste organisatie werkt net zo hard. De financier wil zijn geld goed besteden. Maar samen houden ze iets in stand: niet meten is veiliger dan wel meten.

Bij TechPort in IJmuiden zagen we wat dat kan kosten. Een startup die we daar begeleidden, kon niet op tijd financiering ophalen. Haar gegevens waren niet op tijd in orde.

Dat zit in het systeem. Financiers betalen voor uitvoering, en zelden voor leren. In een begroting is meten vaak geen post. Een rapportage vraagt om aantallen, niet om wat tegenviel. En wie eerlijk meet, geeft een ander een reden om nee te zeggen.

Niet meten kost ook iets, alleen komt de rekening later. We werken met vijf redenen om impact te meten: verkennen, sturen, verbeteren, betrekken en verantwoorden. Bij elk ervan kost niet meten iets anders.

Zonder cijfers verken je niet wat er echt nodig is. Je weet dan niet of jongeren werk zoeken, of eerst iets anders nodig hebben. Een bestuur stuurt op gevoel, en op het verhaal van wie het best vertelt. Een programma loopt jaren door zonder dat iemand weet of het werkt. Dan valt er ook niets te verbeteren. Jongeren die afhaken, blijven onzichtbaar, dus niemand betrekt hen en vraagt waarom. En verantwoorden wordt een verslag vol activiteiten, zoals dat van de eerste organisatie.

Bij familiebedrijven en sociale ondernemingen gaat het niet anders. De missie is helder en de klanten zijn tevreden. Tot een bank, een grote klant of de volgende generatie vraagt wat het bedrijf voor de regio betekent. Dan blijkt dat niemand het bijhield.

In ons werk beginnen we klein, met één vraag en de cijfers die er al zijn. We werken met organisaties die durven op te schrijven wat tegenviel. En met financiers en besturen die dat willen lezen.

De vraag die we blijven stellen, is eenvoudig. Wat zou er gebeuren als de tweede organisatie de verlenging kreeg?

Foto: [Yana Petkova](https://unsplash.com/@needfultosay?utm_source=narrate&utm_medium=referral) via [Unsplash](https://unsplash.com/?utm_source=narrate&utm_medium=referral)

## Hulp nodig bij jouw vraag?

Neem contact op voor persoonlijke ondersteuning bij je vraag over impactmanagement.